Zwarte lijst voor SMS diensten: wassen neus?

Za 23 januari 2010 15:30, Marc Wielaert, 7321 views

De aanpak tegen SMS-diensten is weer in het nieuws. Vandaag krijgt de organisatie Mijn Kind Online het woord in een publicatie van de GPD (Geassocieerde Pers Diensten). Er worden miljoenen euro’s verdiend met SMS-diensten. Niet alleen door de aanbieders van ringtones, spelletjes en wallpapers, maar ook door de telecombedrijven en – al staat dat met zoveel woorden niet in het artikel vermeld – de kanalen waarop geadverteerd wordt, zoals TMF of Hyves. Hieronder een lang verhaal over het fenomeen waar we al jaren last van hebben omdat er blijkbaar weinig tegen te doen valt.

3e p.o.b. 3sms/d
Volgens het artikel (van journalist Herman Stil) raken jongeren, vaak zonder dat ze zich ervan bewust zijn, soms tussen de tien en vijftig euro kwijt aan dienst als wallpapers, ringtones en spelletjes voor de mobiele telefoon. De schrijver wijst bovendien terecht op de slecht te ontcijferen, minuscuul en in een flits gepubliceerde voorwaarden zoals “3e p.o.b. 3sms/d”. Het zo geestig gebrachte SMS abonnementje kost dan dus 9 euro per dag - voor veel jongeren (en dus ouders) een ware aanslag op het zakgeld. Het bedrag van “tussen de tien en vijftig euro” lijkt mij dan nog aan de bescheiden kant.

Er is al sinds 2003 een gedragscode die deze praktijken een halt toe moeten roepen, maar die schiet gezien zo’n vijfhonderd klachten per maand tekort, ook na de aanpassing van 2009. De woordvoerder van Mijn Kind Online is ontevreden over de huidige reclamecode: “die laat ruimte om kinderen en jongeren te misleiden. Die reclames zijn de afgelopen jaren keer op keer door de Reclame Code Commissie misleidend bevonden, maar worden dan net zó aangepast dat er geen stappen mogelijk zijn. Reclames moeten zo duidelijk zijn dat zelfs een kind van tien begrijpt dat zijn prepaid tegoed eraan gaat.”

Er zit sinds kort weer enige beweging in. De Consumentenbond daagde deze week T-Mobile en Vodafone voor de rechter omdat zij bij klanten klakkeloos geld zouden afschrijven voor SMS diensten. En nog een stap verder: Staatssecretaris Heemskerk van Economische Zaken laat een zwarte lijst aanleggen voor aanbieders van sms-diensten die zich niet houden aan de afgesproken reclamecode. Het bedrijf dat op die lijst terecht komt zal geen geld meer mogen innen voor de geleverde diensten. Ik ben benieuwd welke sancties de staatssecretaris in gedachten heeft voor de instanties die dapper met de overtreder mee verdienen, zoals de operators en de advertentiekanalen – de gelegenheid schept de dief, nietwaar. Tot zover de mijn op punten aangevulde samenvatting van het krantenverhaal.

Vragen
Ondertussen blijf ik nog met een aantal belangrijke vragen zitten, want blijkbaar doen de zo omstreden aanbieders van deze diensten niets illegaals. Gezien de vele miljoenen die er te halen moeten zijn, had justitie – gek op crimineel geld – immers alláng ingegrepen. Wat gaat er dan mis met de reclamecode dat deze vorm van adverteren blijkbaar toegestaan is? Waarom kan de Staatssecretaris blijkbaar niet veel meer in stelling brengen dan een zwarte lijst? Als een bedrijf op die lijst komt, heeft het blijkbaar iets gedaan dat niet mag: waarom kan justitie daar vervolgens niets mee? Als justitie er niets mee kan, hoe lang zal het duren voor zo’n bedrijf tegen plaatsing op die zwarte lijst in beroep gaat? Of ’n nieuw bedrijf beginnen? Wat stelt die zwarte lijst dan helemaal voor? Waarom krijg ik het idee dat de aanbieders van deze diensten zich een bult lachen om dergelijke maatregelen?

De reclamecode
De 14 pagina’s tellende reclamecode staat hier (pdf). Daarin staat onder andere dat de aanbieder van dergelijke abonnementsdiensten de eindgebruiker ondubbelzinnig en duidelijk moet wijzen op het langdurige(r) karakter en de daarmee gepaard gaande (terugkerende) kosten. In hetzelfde document staat gedetailleerd (tot op lettertype en afmeting) omschreven hoe dergelijke advertenties eruit moeten zien, en hoe lang de informatie op tv in beeld moet zijn. Dat lijkt in veel gevallen echter sterk te verschillen met wat we in de dagelijkse praktijk voorbij zien komen.

Als iemand vindt dat een reclame-uiting in strijd is met de reclamecode, kan hij hierover een klacht indienen bij de aanbieder. Als die niet binnen drie werkdagen reageert (of als de reactie niet afdoende is), dan kan de klager zich wenden tot de Stichting Reclame Code. Vervolgens kan die afdwingen dat de reclame moet worden aangepast of de aanbieder verbieden nog langer te adverteren.

Geen harde sancties
Ondertussen is er dan al heel wat verdiend en hoeft de aanbieder – als die zich schuldig heeft gemaakt aan misleidende reclame – niets van zijn inkomsten terug te betalen of de slachtoffers zelf schadeloos te stellen. Er staat in de reclamecode in feite geen sanctie in de reclamecode die een potentiële oplichter werkelijk zal afschrikken: blijkbaar kan ‘m juridisch niet veel ten laste worden gelegd – nogmaals: anders was dat toch allang gebeurd?.

Het was niet moeilijk om artikel 326 in het wetboek van strafrecht te vinden. Oplichters kunnen een gevangenisstraf van maximaal drie jaar of een geldboete verwachten. Maar ik ben geen jurist, dus ik begrijp niet waarom de Staatssecretaris niet met deze wet, maar met een zwarte lijst zwaait, als een aanbieder van SMS diensten zich aantoonbaar niet aan de afgesproken reclamecode houdt.

Als je nu nog leest ben je ongetwijfeld in het onderwerp geïnteresseerd. Ben je zelf wel eens op een of andere manier in aanraking gekomen met de kosten voor deze SMS-diensten? Vind je dat het op deze manier "verkopen" van een abonnement (1 halen, dagelijks 3 betalen) helemaal verboden zou moeten worden?

Ik ben erg benieuwd naar je mening over de SMS-diensten, en niet alleen als je jurist bent ;-)

<Garmin Asus M10 gepresenteerd

Nokia N900 met Android>

Reacties (14)

- richard otto
- Sat 23 Jan 2010, 16:29
Ik vind het onbegrijpelijk dat deze SMS tereur nog steeds niet is aangepakt. Ik hoorde onlangs dat de platenmaatschappijen er vaak ook niet veel beter van worden aangezien zij alleen betaald krijgen bij een download en dus niet voor de verstuurde premium sms. Die ringtone downloadlink wordt maar in 10% van de gevallen daadwerkelijk aangeklikt. Niet zo gek: de meeste mensen gaan niet elke dag een ringtoneinstaleren. <dit verhaal heb ik van een ex-ringtoneboer gehoord dus weet of het echt zo is.. Mischien kan iemand anders dit bevestigen. Anyways: Al hele ongewenste sms abonnementen, verbesten wel een beetje de vele mogelijkheden van SMS en MMS. Ik ben ervan overtuigd dat er zonder die ongewenste premium SMS abonnementen veel meer voor haiti was gedoneerd. De Ringtonemafia heeft echter het vertrouwen van de consument hierin ernstig beschadigd.
- Peter B
- Sat 23 Jan 2010, 17:52
Marc, mooi verhaal. Er zijn als ik het goed begrijp drie factoren waar je je aan ergert: ten eerste de hoge prijs van de geleverde diensten, ten tweede de ondoorzichtigheid waarmee deze prijs wordt gecommuniceerd, en ten derde het feit dat de reclame aanbieders zich niet houden aan de afspraken gemaakt aangaande punt 2 en in zekere zin zich nergens iets van aantrekken en hiervoor niet gestraft worden.
Wat betreft punt 1, laten we eerlijk zijn, de markt bepaalt de prijs. Kennelijk zijn er mensen die het er voor over hebben om 3 euro voor een beltoon te betalen, ik noem maar wat. Dit zijn de mensen die zelf niet willen uitzoeken hoe simpel het is om een beltoon zelf te maken. Ieder krijgt wat hij verdient, zal ik maar zeggen. Wat betreft punt 2, natuurlijk is het niet netjes om de koper niet aan het handje te nemen maar dat is nou juist de kunst van verkopen. De autodealer zal ook niet de slechte dingen opnoemen. Uiteindelijk is het de koper die geheel vrijwillig tot het afsluiten van de dienst overgaat. Mijn mening hierin is, dat de eigenaar van het gsm abonnement volledig verantwoordelijk is. Kinderen die met een abonnement lopen die papa betaalt ... tsja, jammer papa, had papa maar zijn kroost beter moeten inschatten. Ik vind het eerlijk gezegd een non-probleem. Het is niet zo dat de kosten die vermeld worden onjuist zijn of op een andere manier niet de feiten weergeven. Toch meent ons kabinet zich te moeten in deze markt, en daar was punt 3. Wie de wet bepaalt, moet de straffen waarmaken. Dat het niet gebeurt, daar heb ik net als jij ook geen goed woord voor over. Zowel niet voor die aanbieders als voor het gerecht. Daarom sluit ik mij aan bij je mening, met die toevoeging dat ik wel vind dat de verantwoordelijkheid voor het aangaan van abonnementen niet een zaak is van de wet.
- Hans
- Sat 23 Jan 2010, 18:05
Zodra je die kleine onleesbare lettertjes onder de reclame ziet dan mag je er vanuit gaan dat het om een abonnement gaat. Maar het blijft gelegaliseerd stelen, want niemand wil zo'n abonnement. Het zou toch te regelen moeten zijn dat een abonnementsvorm alleen mogelijk is als een consument daar zelf om heeft gevraagd, dus een extra handeling moet doen voor een abonnement? Ook al wassen de Providers hun handen in onschuld, ze geven wel de gelegenheid voor dit soort praktijken. Ze verdienen aan organistaties die stelen van hun klanten en delen in de winst.
- Marc Wielaert
- Sat 23 Jan 2010, 18:13
@Peter B

Blijkbaar ben ik toch niet duidelijk geweest...
Ik erger me niet aan:
1. de prijs van de beltoon (bijvoorbeeld, want er wordt heel wat meer per SMS-dienst verkocht).
2. de ondoorzichtigheid waarmee deze prijs gecommuniceerd wordt.

Ik erger me er - met velen - enorm aan dat:
1. soms (vaak?) niet of nauwelijks wordt gecommuniceerd dat het om een abonnement gaat, niet om 'n éénmalig "lolletje".
2. talloze klachten waarbij een beroep gedaan wordt op de afgesproken reclamecode in feite helemaal niets aan de al jarenlang voortdurende situatie veranderen
3. de overheid niet in staat is om harde sancties op te leggen aan bedrijven die zich bewust niet houden aan de helder afgesproken reclamecode
4. Slachtoffers niets van hun geld terugzien.
5. Betrokken partijen (tv-kanalen) buiten schot blijven als advertenties plaatsen waarvan ze kunnen weten dat ze niet overeenkomen met genoemde reclamecode
6. de Staatssecretaris denkt de oplichters onder de SMS-diensten met een "zwarte lijst" te kunnen treffen.

Tot slot: het aangaan van abonnementen is natuurlijk niet een zaak van de wetgever. Dat zou 'n mooie boel worden. Maar het is wél een zaak van de wetgever als ik ergens iets koop en er vervolgens zonder het te weten (omdat het me niet duidelijk gezegd is) dagelijks aan vast zit. Dat is namelijk gewoon oplichting, en daar staat iets over in het Wetboek van Strafrecht. Daarom begrijp ik nog altijd niet dat de wetgever niet veel harder optreedt tegen overtreders van de afgesproken reclamecode. Maar misschien is er 'n jurist in da house die het me kan uitleggen?
- gerard bijlsma
- Sat 23 Jan 2010, 18:51
als je dit doet met je mobile kost je 1 sms en je bent overal van af geen ongewenste sms en helemaal geen betaal sms meer ,het heet www.dienstenfilter.nlVoor het sturen van de SMS naar 1555 betaal je het normale tarief voor het versturen van een SMS. Nadat je je telefoonnummer hebt ingevoerd en je keuze hebt bevestigd, krijg je een bevestiging per SMS. Dat kost € 0,25 om de kosten te dekken. Verder is het gebruik van het filter gratis.
- Marc Wielaert
- Sat 23 Jan 2010, 19:25
@Gerard Bijlsma
Met dank voor de suggestie, het gaat in dit geval niet zozeer om de oplossing (niet iedereen leest MobileCowboys), maar om het probleem (miljoenen zien de commercials).

Zojuist was VARA's Kassa! gewijd aan exact hetzelfde probleem, met 'n optreden van de staatssecretaris zelf. Ik viel er helaas middenin, maar leerde wel dat deze branche maandelijks (!!)zo'n €10.000.000 omzet...
- Marc Wielaert
- Sat 23 Jan 2010, 20:57
hier het item zoals dat vanavond in Kassa! te zien was.

http://kassa.vara.nl/tv/afspeelpagina/fragment/sms/speel/1/
- Ron Smeets [website]
- Sat 23 Jan 2010, 22:07
Wat mij al geruime tijd verbaast is het feit dat zenders als MTV, TMF en Nickelodeon/Comedy Central (Ja, allemaal van dezelfde eigenaar) de ringtone maffia commercials blijven uitzenden. Dat zijn namelijk bij uitstek de TV zenders waar heel veel jongeren naar kijken. Volgens de letter van de wet doen ze echter niets fout omdat dit soort commercials nog steeds niet verboden is.

Enkele weken geleden heb ik hierover nog met MTV Networks gebeld. Hun antwoord: "Wij zenden de commercials niet 's ochtends en overdag op Nickelodeon uit omdat dan ook de kleine kinderen kijken. Het uitzenden van de commercials in de avonduren is wettelijk toegestaan. Wij doen dus juridisch niets wat niet mag".

Tja, juridisch hebben ze bij MTV Networks natuurlijk helemaal gelijk, maar dat zegt natuurlijk nog niets over het probleem. Ook na 20u00 kijken nog genoeg kids in de leeftijd van 12 tot 18, bij uitstek dé doelgroep die vaak (ongewild) het slachtoffer wordt van de SMS abonnementsdienst terreur.

Alle andere zenders zenden de 'SMS dienst commercials' pas na 23u00 's avonds uit. Natuurlijk, ook dat zou verboden moeten worden, maar op die tijdstippen kijken in ieder geval vrijwel geen (kleine) kinderen meer (vakanties uitgesloten).

Toen ik de woordvoerder van MTV daarmee confronteerde werd het eerste antwoord nogmaals herhaald. Heel kortzichtig en erg dom als je het mij vraagt.

Kortom: het wordt hoog tijd dat die misleidende SMS diensten helemaal verboden worden, dan kan de discussie over de commercials ook gesloten worden.

Letwel, ik wil niet beweren dat alle diensten die het downloaden van ringtones, games en andere mobiele content aanbieden verboden moeten worden, maar de wet zou het automatisch afsluiten van dure (3/6/9 euro per week) abonnementen moeten uitsluiten. Een ringtone downloaden? Prima, kost bedrag 'x' en geen eurocent (per week) meer.

Overigens denk ik dat daarmee het probleem van de ringtone commercials ook opgelost wordt. De gratis lokkertjes zijn dan namelijk niet meer te 'betalen' voor de providers van ringtones omdat ze geen dure abonnementen meer kunnen 'slijten' aan iedereen die op de gratis download commercials reageert, toch?
- Marcel
- Sun 24 Jan 2010, 00:49
Eigenlijk zou men abonnementen voor dit soort diensten moeten verbieden.

Gewoon 1 bestelde ringtone of plaatje per keer. En dan per keer afrekenen.
- richard otto
- Sun 24 Jan 2010, 01:54
Mtv/tmf is een jongeren platform, maar vooral een commerciele zender die het moet hebben van reclame. Niet een commercieel bedrijf, maar de politiek hoort reglementen te treffen. Ik verwacht trouwens dat bij een verbod op premium abonnementen er weinig ringtone bedrijven overblijven. Tis namelijk erg moeilijk om geld te verdienen aan 1 enkele ringtone. Juist met die ongewenste wordt het geld verdient.
- gjb
- Sun 24 Jan 2010, 15:17
Als je een beetje goed zoekt op internet dan zijn de downloads nog gratis ook, behalve die domme filmpjes...
- Marten
- Mon 25 Jan 2010, 08:42
Je zou toch denken dat inmiddels duidelijk is dat deze sms-diensten schandalig veel geld kosten, begrijp eigenlijk niet dat de consument er nog intrapt.

Net als die irritante reclame die op deze site op-popt, ik weet niet hoe snel ik ze weg moet drukken.
- Marc W
- Mon 25 Jan 2010, 18:25
"De consument" bestaat niet. Deze diensten worden al jarenlang aangeboden. Ieder kind dat een mobieltje krijgt is een potentieel nieuw slachtoffer.
- Remco Pijpers [website]
- Tue 26 Jan 2010, 13:28
Hebben jullie gezien dat de nieuwe SMS gedragscode al online staat? http://www.smsgedragscode.nl/downloads/SMS%20Gedragscode%20vanaf%201%20maa... (via www.smsgedragcode.nl)

Reageren

Onderzoek: "Omzet spraak- e...

Ma 30 jan 2012, Jeroen

6448 views, 2 reacties

Onderzoek: "Omzet spraak- en SMS diensten onder druk"

Onderzoeksbureau The METISfiles heeft een nieuw rapport gepubliceerd over de toekomst van mobiele spraak en tekst diensten. De studie schetst een sombere toekomst voor...... lees meer

Samsung gebruikt 'Apple actrice'...

Wo 4 jan 2012, Ron Smeets

8765 views, 6 reacties

Samsung gebruikt 'Apple actrice' in Galaxy Tab 8.9 reclame

De ruzie tussen Apple en Samsung is voorlopig nog lang niet voorbij. In het kielzog daarvan heeft vooral Samsung in sommige van haar commercials ook enkele (leuke) ste...... lees meer

Minder SMS'jes maar veel meer da...

Ma 2 jan 2012, Ron Smeets

6323 views, 3 reacties

Minder SMS'jes maar veel meer dataverkeer in nieuwjaarsnacht

Voor het eerst in jaren is het aantal verzonden SMS'jes in de nieuwjaarsnacht gedaald. Daarentegen steeg het dataverkeer tijdens de jaarwisseling explosief vergeleken ...... lees meer

T-Mobile reclame met Ali B wint ...

Vr 23 dec 2011, Ron Smeets

7607 views, 0 reacties

T-Mobile reclame met Ali B wint Gouden Loeki

Persoonlijk vind ik er niets aan, maar T-Mobile heeft met de 'Altijd Samen' commercial waarin Ali B en zijn vrienden de 'onbeperkt bellen en sms'en' bundel (Friends &a...... lees meer

Gerelateerde video's

Reviews

Toestellen
De Nokia N9 en Lumia 800 lijken veel op elkaar. Een vergelijkende review is dus zeker relevant.
Nieuws
Hoe verhouden de kosten van mobiele abonnementen in Nederland zich tot die bij onze buurlanden. Een vergelijking
Toestellen
Is de Samsung Galaxy Note met zijn 5.3 inch een grote smartphone? Of een kleine tablet met belfunctie?